Νέο νομοσχέδιο κατατέθηκε στη Βουλή με τίτλο : «Ενίσχυση της κεφαλαιαγοράς και άλλες διατάξεις»
Με το υπόψη σχέδιο νόμου ρυθμίζονται θέματα κεφαλαιαγοράς και του Υπουργείου Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών. Ειδικότερα:
ΜΕΡΟΣ Α’
1. α. Ορίζονται ο σκοπός και το αντικείμενο του Μέρους Α'[βελτίωση του πλαισίου λειτουργίας του χρηματιστηρίου, πρόβλεψη φορολογικών κινήτρων για την ενίσχυση της κεφαλαιαγοράς, εισαγωγή του θεσμού των συλλογικών λογαριασμών σε Οργανισμούς Συλλογικών Επενδύσεων σε Κινητές Αξίες (Ο.Σ.Ε.Κ.Α.) και Οργανισμούς Εναλλακτικών Επενδύσεων (Ο.Ε.Ε.), κ.λπ.].
β. Τροποποιούνται οι απαιτήσεις δημοσίευσης για δημόσια προσφορά κινητών αξιών και τίθενται όροι για την εισαγωγή κινητών αξιών αλλοδαπών εκδοτών.
γ. Συμπληρώνεται το άρθρο 17 του ν. 3371/2005, σχετικά με την αναστολή διαπραγμάτευσης και τη διαγραφή κινητών αξιών από το χρηματιστήριο.
(άρθρα 1 – 5)
2. Συμπληρώνονται και τροποποιούνται διατάξεις του ν.4569/2018 (σχετικά με τα Κεντρικά Αποθετήρια Τίτλων) και προβλέπεται μεταξύ άλλων ότι, τα αναφερόμενα μερίδια Ο.Σ.Ε.Κ.Α. ή Ο.Ε.Ε., δύναται να καταχωρίζονται, ως χρηματοπιστωτικά μέσα, σε κεντρικό αποθετήριο τίτλων κατά τα ειδικότερα οριζόμενα.(άρθρα 6 – 12)
3. Προστίθενται στον ν. 4099/2012, περί Ο.Σ.Ε.Κ.Α. νέες διατάξεις σχετικά με τη(ν):
– δυνατότητα του κανονισμού του Ο.Σ.Ε.Κ.Α. να εισαγάγει μηχανισμό περιορισμού εκτέλεσης των εξαγορών (όρια εξαγοράς), να προβλέπει μηχανισμό προσαρμογής της καθαρής τιμής μεριδίου, καθώς και μηχανισμό εισφορών για την αποτροπή της απομείωσης αξίας.
-αξιολόγηση θέσπισης των ανωτέρω εργαλείων διαχείρισης του κινδύνου ρευστότητας.
-πρόβλεψη, κατά βάση, της δυνατότητας δημιουργίας συλλογικού λογαριασμού μεριδίων Ο.Σ.Ε.Κ.Α. και τη ρύθμιση των σχετικών θεμάτων (εμπράγματα δικαιώματα, ταυτοποίηση μεριδιούχων, κατάσχεση μεριδίων κ.λπ.).
-μείωση από οκτακόσιες χιλιάδες (800.000) ευρώ σε πεντακόσιες χιλιάδες (500.000) ευρώ του ελάχιστου αρχικού μετοχικού κεφαλαίου των Ανωνύμων Εταιρειών Επενδύσεων Μεταβλητού Κεφαλαίου, εφόσον δεν έχουν ορισθεί εταιρείες διαχείρισης.(άρθρα 13 – 21 & 27 – 34)
4. α. Συμπληρώνονται οι διατάξεις του άρθρου 60 του ν. 4548/2018, ως προς την τροποποίηση των όρων ομολογιακών δανείων με ομολογίες εισηγμένες σε ρυθμιζόμενη αγορά ή πολυμερή μηχανισμό διαπραγμάτευσης.
β. Τίθενται διατάξεις σχετικά με την εκποίηση μετοχών δικαιούχων με άγνωστα στοιχεία στο Σύστημα Άυλων Τίτλων σε περίπτωση αύξησης κεφαλαίου, συγχώνευσης ή άλλης εταιρικής πράξης.(άρθρα 22 – 23)
5. Προστίθεται άρθρο στον Κώδικα Φορολογίας Εισοδήματος (Κ.Φ.Ε., ν. 4172/2013) με το οποίο προβλέπεται η χορήγηση προσαυξημένης έκπτωσης για δαπάνες που αφορούν στην εισαγωγή πολύ μικρών, μικρών και μεσαίων επιχειρήσεων σε ρυθμιζόμενη αγορά.
Ειδικότερα, οι σχετικές δαπάνες (οι οποίες απαριθμούνται ενδεικτικά) εκπίπτουν από τα ακαθάριστα έσοδα αυτών, κατά τον χρόνο της πραγματοποίησής τους προσαυξημένες κατά ποσοστό εκατό τοις εκατό (100%) με ανώτατο όριο της προκύπτουσας ωφέλειας λόγω της προσαύξησης το ποσό των διακοσίων χιλιάδων (200.0000) ευρώ. Αν προκόψουν ζημίες, αυτές μεταφέρονται με βάση το άρθρο 27 του Κ.Φ.Ε.
Σε περίπτωση διατήρησης των μετοχών και άλλων τίτλων ισοδύναμων με μετοχές μικρομεσαίων επιχειρήσεων στη ρυθμιζόμενη αγορά για χρονικό διάστημα μικρότερο των δέκα (10) συναπτών ετών από την εισαγωγή τους, αίρεται η χορηγηθείσα προσαυξημένη έκπτωση.
Η χορήγηση της ενίσχυσης πραγματοποιείται σύμφωνα με τους κανόνες των κρατικών ενισχύσεων.
Τα ανωτέρω εφαρμόζονται για δαπάνες που πραγματοποιούνται κατά τα φορολογικά έτη 2025, 2026 και 2027. (άρθρο 24)
6. Προβλέπεται μειωμένος [πέντε τοις εκατό (5%) αντί δεκαπέντε τοις εκατό (15%)] συντελεστής φορολόγησης (και συνακόλουθα παρακράτησης) ως προς τους τόκους εταιρικών ομολόγων υπό τις οριζόμενες προϋποθέσεις (εισηγμένων σε τόπο διαπραγμάτευσης εντός Ευρωπαϊκής Ένωσης ή σε οργανωμένη χρηματιστηριακή αγορά εκτός Ε.Ε. κ.λπ.), που αποκτώνται από φυσικά πρόσωπα που είναι κάτοικοι ημεδαπής. (άρθρο 25)
7. Το κίνητρο του άρθρου 70Α του Κ.Φ.Ε. [έκπτωση έως του πενήντα τοις εκατό (50%) του εισφερόμενου ποσού από το φορολογητέο εισόδημα] επεκτείνεται και στους φορολογούμενους – φυσικά πρόσωπα που εισφέρουν κεφάλαιο σε εταιρεία που είναι ενταγμένη ή εντάσσεται σε πολυμερή μηχανισμό διαπραγμάτευσης που λειτουργεί στην Ελλάδα. (άρθρο 26)
8. Τροποποιούνται – συμπληρώνονται διατάξεις του ν. 4706/2020 που αφορούν στους Οργανισμούς Εναλλακτικών Επενδύσεων (Ο.Ε.Ε.) και μεταξύ άλλων απαγορεύονται οι κατασχέσεις ή δεσμεύσεις από δανειστές του διαμεσολαβητή, μεριδίων που τηρούνται σε συλλογικό λογαριασμό μεριδίων Ο.Ε.Ε..(άρθρα 35 – 39)
9.Αναμορφώνεται το θεσμικό πλαίσιο των Ανωνύμων Εταιρειών Επενδύσεων σε Ακίνητη Περιουσία (Α.Ε.Ε.Α.Π.).
Μεταξύ άλλων:
-Προβλέπονται οι προϋποθέσεις και η διαδικασία ανάκλησης της άδειας λειτουργίας των Α.Ε.Ε.Α.Π. καθώς και η άρση των φορολογικών οφελών των εν λόγω εταιρειών.
-Επικαιροποιείται το καθεστώς φορολόγησης των Α.Ε.Ε.Α.Π..
-Αυστηροποιείται το πλαίσιο επιβολής κυρώσεων από την Επιτροπή Κεφαλαιαγοράς στις οριζόμενες περιπτώσεις παραβάσεων. (άρθρα 40 – 60)
10.Παρατίθενται οι εξουσιοδοτικές, μεταβατικές και καταργούμενες διατάξεις.(άρθρα 61 – 64)
ΜΕΡΟΣ Β
1. α. Παρέχεται η δυνατότητα στην Επιτροπή Κεφαλαιαγοράς και στην Τράπεζα της Ελλάδος να αναθέτουν στο προσωπικό τους ή σε εξωτερικούς συνεργάτες (εμπειρογνώμονες) τη διενέργεια ερευνών και ελέγχων με ανωνυμία (mystery shopping).
β. Σε περιπτώσεις παραβάσεων του αναφερόμενου Κανονισμού της Ε.Ε., η Τράπεζα της Ελλάδος δύναται να επιβάλλει διοικητικές κυρώσεις (μεταξύ άλλων πρόστιμο).(άρθρα 65 – 67 & 77)
2.Παρέχεται νομοθετική εξουσιοδότηση για την έκδοση του Κώδικα Δεοντολογίας και Κυβερνοασφάλειας της Επιτροπής Κεφαλαιαγοράς και καταρτίζονται και αναρτώνται στην ιστοσελίδα της Επιτροπής Κεφαλαιαγοράς, με απόφασή της, τα αναφερόμενα εγχειρίδια λειτουργίας. (άρθρο 68)
3.Τροποποιούνται – συμπληρώνονται, μεταξύ άλλων, διατάξεις του:
-ν. 1969/1991, περί θεμάτων συνεργασίας της Επιτροπής Κεφαλαιαγοράς,
–άρθρου 45 του ν. 4583/2018 περί αναφοράς παραβάσεων στην Τράπεζα της Ελλάδος (μεταξύ άλλων προβλέπεται ότι οι αναφορές δύνανται να είναι ανώνυμες ή επώνυμες) κ.λπ..(άρθρο 69 – 76)
4.Ορίζεται η Τράπεζα της Ελλάδος ως αρμόδια αρχή υλοποίησης των κατευθυντήριων γραμμών και συστάσεων της Ευρωπαϊκής Αρχής Κινητών Αξιών και Αγορών.(άρθρο 78 & 79)
5.Τροποποιούνται – συμπληρώνονται διατάξεις του:
-ν. 4701/2020, περί βελτίωσης του πλαισίου μικροχρηματοδοτήσεων. Συγκεκριμένα, μεταξύ άλλων, αντικαθίστανται οι επιμέρους προθεσμίες των διαφορετικών σταδίων της διαδικασίας αξιολόγησης των αιτημάτων χορήγησης άδειας λειτουργίας υποψήφιων ιδρυμάτων μικροχρηματοδότησης κ.λπ..
–άρθρου 28 του ν. 4583/2018 περί γενικών πληροφοριών που παρέχει ο ασφαλιστικός διαμεσολαβητής ή η ασφαλιστική επιχείρηση (προβλέπεται μεταξύ άλλων ότι η αίτηση ασφάλισης μπορεί να διατίθεται και σε ηλεκτρονική μορφή).(άρθρα 80 – 85)
6.Θεσπίζεται το ακατάσχετο του λογαριασμού [είναι ανεκχώρητος και ακατάσχετος έναντι οποιουδήποτε τρίτου, συμπεριλαμβανομένου του Δημοσίου και του Ηλεκτρονικού Εθνικού Φορέα Κοινωνικής Ασφάλισης (e-Ε.Φ.Κ.Α.)] που τηρούν τα ιδρύματα:
-πληρωμών σε πιστωτικά ιδρύματα για σκοπούς διασφάλισης των χρηματικών ποσών που λαμβάνουν από τους χρήστες των υπηρεσιών πληρωμών ή μέσω άλλου παρόχου υπηρεσιών πληρωμών για την εκτέλεση πράξεων πληρωμής,
-ηλεκτρονικού χρήματος σε πιστωτικά ιδρύματα για σκοπούς διασφάλισης των χρηματικών ποσών που λαμβάνουν έναντι ηλεκτρονικού χρήματος που έχει εκδοθεί. (άρθρο 86 & 87)
7.Τροποποιούνται – συμπληρώνονται διατάξεις του ν. 4364/2016 περί θεμάτων ασφαλιστικών εκκαθαρίσεων και μεταξύ άλλων:
-ορίζεται ότι οι εκποιήσεις ακινήτων, που διενεργούνται με πλειοδοτικό διαγωνισμό, διεξάγονται ενναλακτικά και με ηλεκτρονικά μέσα,
-απαλλάσσεται από τον φόρο εισοδήματος, οποιαδήποτε ωφέλεια της ασφαλιστικής επιχείρησης, ενόσω βρίσκεται σε εκκαθάριση κ.λπ..
(άρθρα 88 – 92)
8. Τίθενται οι εξουσιοδοτικές και οι καταργούμενες διατάξεις.
(άρθρα 93 & 94)
ΜΕΡΟΣ γ
1. Προβλέπονται ρυθμίσεις για τη λήψη μέτρων εφαρμογής του Κανονισμού (ΕΕ):
-2023/1114 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου της 31ης Μαΐου 2023 για τις αγορές κρυπτοστοιχείων και για την τροποποίηση των Κανονισμών (ΕΕ) αριθ. 1093/2010 και (ΕΕ) αριθ. 1095/2010 και των Οδηγιών 2013/36/ΕΕ και (ΕΕ) 2019/1937 (L 150) και
-2023/1113 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου της 31ης Μαΐου 2023 περί στοιχείων που συνοδεύουν τις μεταφορές χρηματικών ποσών και ορισμένων κρυπτοστοιχείων (L150) και η ενσωμάτωση τροποποίησης της Οδηγίας (ΕΕ) 2015/849 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου της 20ής Μαΐου 2015 (L 141). (άρθρα 95 & 96)
2.Καθορίζεται:
-η νομική μορφή των επιχειρήσεων που έχουν καταστατική έδρα στην Ελλάδα και παρέχουν υπηρεσίες κρυπτοστοιχείων, εκδίδουν μάρκες ηλεκτρονικού χρήματος ή μάρκες με αναφορά σε περιουσιακά στοιχεία και διενεργούν δημόσια προσφορά κρυπτοστοιχείων εκτός μαρκών με αναφορά σε περιουσιακά στοιχεία ή μαρκών ηλεκτρονικού χρήματος,
-η αρμόδια αρχή για τις αγορές κρυπτοστοιχείων, τις μάρκες με αναφορά
σε περιουσιακά στοιχεία, τις μάρκες ηλεκτρονικού χρήματος κ.λπ.. Για την αποτελεσματικότερη συνεργασία των αρμοδίων αρχών επί των αναφερόμενων θεμάτων παρέχεται η δυνατότητα σύστασης συντονιστικής επιτροπής υπό την οριζόμενη σύνθεση.(άρθρα 97 – 103 & 124 παρ. 3)
3. α. Περιγράφονται οι εξουσίες των αρμόδιων αρχών (Επιτροπής Κεφαλαιαγοράς και Τράπεζας της Ελλάδος) αναφορικά με την εφαρμογή των διατάξεων των ως άνω Κανονισμών.
β. Προβλέπονται οι διοικητικές κυρώσεις ή λοιπά διοικητικά μέτρα καθώς και οι ποινικές κυρώσεις που δύνανται να επιβάλλουν οι αρμόδιες αρχές για τις αναφερόμενες παραβάσεις. (άρθρα 104 – 108)
4. α. Περιλαμβάνονται ρυθμίσεις αναφορικά με τη δικαστική προστασία σε περίπτωση έκδοσης αποφάσεων επιβολής διοικητικών κυρώσεων και άλλων διοικητικών μέτρων και τη διαδικασία δημοσιοποίησης των εν λόγω αποφάσεων από τις αρμόδιες αρχές.
β. Συμπληρώνεται ο ν.4990/2022 και εντάσσονται στο ρυθμιστικό πλαίσιο για την προστασία προσώπων που αναφέρουν παραβιάσεις ενωσιακού δικαίου και όσοι αναφέρουν ή αποκαλύπτουν παραβιάσεις στον τομέα των αγορών κρυπτοστοιχείων. Εν προκειμένω, δύναται:
– να εφαρμόζονται στους αναφέροντες παραβιάσεις, τα μέτρα στήριξης, τα επανορθωτικά και τα λοιπά μέτρα προστασίας, όπως αυτά εξειδικεύονται στα άρθρα 19 – 21 του ανωτέρω νόμου,
– να επιβάλλονται οι προβλεπόμενες στο άρθρο 23 του ν. 4990/2022 κυρώσεις, σε περίπτωση μη τήρησης αυτού.(άρθρα 109 – 115)
5.Τροποποιούνται – επικαιροποιούνται διατάξεις του ν. 4557/2018 περί πρόληψης και καταστολής της νομιμοποίησης εσόδων από εγκληματικές δραστηριότητες και της χρηματοδότησης της τρομοκρατίας. Ενδεικτικά αναφέρονται:
-στην έννοια των χρηματοπιστωτικών οργανισμών εμπίπτουν πλέον και οι πάροχοι υπηρεσιών κρυπτοστοιχείων,
-εισάγονται ρυθμίσεις αναφορικά με
i) τα μέτρα για τον μετριασμό των κινδύνων που αφορούν συναλλαγές με αυτοφιλοξενούμενη διεύθυνση και
ii) τα ειδικά μέτρα αυξημένης δέουσας επιμέλειας, για διασυνοριακές σχέσεις ανταπόκρισης για παρόχους υπηρεσιών κρυπτοστοιχείων. (άρθρα 116 – 123)
6. Τίθενται εξουσιοδοτικές, μεταβατικές και καταργούμενες διατάξεις.
(άρθρα 124 – 126)
ΜΕΡΗ Δ’ & Ε’
1.Εισάγονται ρυθμίσεις για την εφαρμογή του Κανονισμού (ΕΕ) 2023/2631, σχετικά με τα ευρωπαϊκά πράσινα ομόλογα και τις προαιρετικές δημοσιοποιήσεις για τα ομόλογα που διατίθενται στην αγορά ως περιβαλλοντικά βιώσιμα καθώς και για τα συνδεόμενα με τη βιωσιμότητα ομόλογα. Μεταξύ άλλων:
α. Ορίζονται, η Ε.Κ. και η ΤτΕ ως αρμόδιες αρχές για την εφαρμογή του ανωτέρω Κανονισμού (ΕΕ) και καθορίζονται οι εξουσίες εποπτείας και έρευνας, για την εκπλήρωση των καθηκόντων τους.
β. Εξειδικεύονται, κατά τα ειδικότερα οριζόμενα, οι επιβαλλόμενες/να διοικητικές κυρώσεις/διοικητικά μέτρα, από τις αρμόδιες αρχές, κατά λόγο αρμοδιότητάς τους, σε φυσικά ή νομικά πρόσωπα που υπάγονται στη δικαιοδοσία τους, σε περίπτωση παράβασης των υποχρεώσεών τους.
(άρθρα 127 – 135)
2.Τροποποιούνται-συμπληρώνονται διατάξεις του ν. 4261/2014 με σκοπό τη διασφάλιση επαρκούς κεφαλαιακού αποθέματος ασφαλείας πιστωτικών ιδρυμάτων σε συμμόρφωση προς την Οδηγία (ΕΕ) 2019/878. Ειδικότερα, μεταξύ άλλων, προβλέπεται πρόσθετη απαίτηση ιδίων κεφαλαίων Κατηγορίας 1 εκ μέρους των πιστωτικών ιδρυμάτων, για την αντιμετώπιση του κινδύνου υπερβολικής μόχλευσης. (άρθρα 136 – 140)
ΜΕΡΟΣ ΣΤ’
1. Ενσωματώνεται στην ελληνική νομοθεσία η Οδηγία (ΕΕ) 2024/1174 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου της 11ης Απριλίου 2024 σχετικά με τον προσδιορισμό της ελάχιστης απαίτησης ιδίων κεφαλαίων και επιλέξιμων υποχρεώσεων στο πλαίσιο εξυγίανσης πιστωτικών ιδρυμάτων και επιχειρήσεων επενδύσεων. Ειδικότερα μεταξύ άλλων:
α. Εισάγεται η έννοια της οντότητας εκκαθάρισης και καθορίζονται, κατά τα ειδικότερα μνημονευόμενα, οι όροι και οι προϋποθέσεις προσδιορισμού από την αρμόδια αρχή εξυγίανσης, της ελάχιστης απαίτησης για ίδια κεφάλαια και επιλέξιμες υποχρεώσεις για τις οντότητες εκκαθάρισης καθώς και για τα ιδρύματα που είναι θυγατρικές μιας οντότητας εξυγίανσης ή οντότητας τρίτης χώρας, αλλά δεν είναι τα ίδια οντότητες εξυγίανσης.
β. Επεκτείνεται η υποχρέωση υποβολής εκθέσεων στην Ευρωπαϊκή Αρχή Τραπεζών από την αρμόδια αρχή εξυγίανσης, στην περίπτωση καθορισμού απαιτήσεων για ελάχιστα κεφάλαια και επιλέξιμων υποχρεώσεων για τις κατά τα ειδικότερα οριζόμενα οντότητες εξυγίανσης. (άρθρα 141 – 147)
2. Εισάγονται ρυθμίσεις με σκοπό την εφαρμογή του Κανονισμού (ΕΕ) 2022/2554 σχετικά με την ψηφιακή επιχειρησιακή ανθεκτικότητα του χρηματοοικονομικού τομέα.
Συγκεκριμένα:
α. Ορίζονται, η Ε.Κ. και η ΤτΕ ως αρμόδιες αρχές για την εφαρμογή του Κανονισμού (ΕΕ) 2022/2554 και καθορίζονται, κατά τα ειδικότερα μνημονευόμενα, το ειδικότερο πεδίο ευθύνης ελέγχου, οι εξουσίες και αρμοδιότητές τους.
β. Εξειδικεύονται, κατά τα ειδικότερα οριζόμενα, οι επιβαλλόμενες/να διοικητικές κυρώσεις/διοικητικά μέτρα, από τις αρμόδιες αρχές, κατά λόγο αρμοδιότητάς τους, σε εποπτευόμενες χρηματοοικονομικές οντότητες καθώς και σε μέλη διοικητικού συμβουλίου οντοτήτων ή σε άλλα φυσικά πρόσωπα, σε περίπτωση παράβασης των σχετικών υποχρεώσεών τους στο πλαίσιο του Κανονισμού (ΕΕ) 2022/2554.
γ. Παρέχεται η δυνατότητα άσκησης των προβλεπόμενων ενδίκων μέσων κατά των αποφάσεων που εκδίδονται από τις εν λόγω αρμόδιες αρχές.
(άρθρα 148 – 151)
3. Ρυθμίζονται θέματα αναφορικά με την ψηφιακή επιχειρησιακή ανθεκτικότητα του χρηματοοικονομικού τομέα [ π.χ. επανακαθορίζονται οι οργανωτικές απαιτήσεις για τη χορήγηση άδειας λειτουργίας Ανώνυμων Εταιρειών Διαχείρισης Αμοιβαίων Κεφαλαίων (Α.Ε.Δ.Α.Κ.) κ.λπ.](άρθρα 152 – 170)
4. Καθορίζονται οι αρμοδιότητες εποπτείας και επιβολής κυρώσεων της Ε.Κ. και της ΤτΕ δυνάμει του Κανονισμού (ΕΕ) 2019/2088 (περί γνωστοποιήσεων αειφορίας στον τομέα των χρηματοπιστωτικών υπηρεσιών) και του Κανονισμού (ΕΕ) 2020/852 (σχετικά με τη θέσπιση πλαισίου για τη διευκόλυνση των βιώσιμων επενδύσεων). (άρθρα 171 – 174)
ΜΕΡΟΣ Ζ
Τροποποιούνται – συμπληρώνονται διατάξεις του ν. 4738/2020 περί του εξωδικαστικού μηχανισμού ρύθμισης οφειλών στα εξής κατά βάση σημεία: α. Διευρύνονται τα κριτήρια για την τεκμαιρόμενη συναίνεση πιστωτών στον εξωδικαστικό μηχανισμό ρύθμισης οφειλών.
β. Δύναται να περιλαμβάνονται στη διαδικασία συμφωνίας εξυγίανσης (άρθρο 34 του ν. 4738/2020) και οι απαιτήσεις πιστωτών χρηματοδοτικών φορέων, για τις οποίες έχει παρασχεθεί η εγγύηση του Ελληνικού Δημοσίου.
Η παραγραφή των αξιώσεων των χρηματοδοτικών φορέων κατά του Ελληνικού Δημοσίου, ως εγγυητή, καθώς και η οριζόμενη στις οικείες υπουργικές αποφάσεις προθεσμία υποβολής αιτημάτων κατάπτωσης, αναστέλλονται από την ημερομηνία οριστικής υποβολής της αίτησης μέχρι την με οποιονδήποτε τρόπο ολοκλήρωση της διαδικασίας εξυγίανσης, καθώς και για όσο χρονικό διάστημα η επικυρωθείσα συμφωνία εξυγίανσης διατηρείται σε ισχύ. Αιτήματα κατάπτωσης που έχουν ήδη υποβληθεί μέχρι την ημερομηνία κατάθεσης της αίτησης παραμένουν ισχυρά.
Οι χρηματοδοτικοί φορείς δικαιούνται να ζητήσουν από το Ελληνικό Δημόσιο ως εγγυητή την εφάπαξ πληρωμή του εγγυημένου μέρους του διαγραφέντος ποσού, εφόσον η επικυρωμένη συμφωνία εξυγίανσης προβλέπει μείωση των απαιτήσεων έναντι του οφειλέτη.
Το Ελληνικό Δημόσιο εξοφλεί τις υποχρεώσεις του ως εγγυητής ως προς το ποσό της κύριας οφειλής που διαγράφεται πλήρως, χωρίς τη βεβαίωση του ποσού αυτού, ως εσόδου του Ελληνικού Δημοσίου, σε βάρος του φυσικού ή νομικού προσώπου, στην αρμόδια υπηρεσία της Ανεξάρτητης Αρχής Δημοσίων Εσόδων.
Σε περίπτωση ακύρωσης της συμφωνίας εξυγίανσης, επί δανείων ή πιστώσεων εγγυημένων από το Ελληνικό Δημόσιο, αναβιώνουν οι οφειλές στο προ της συμφωνίας εξυγίανσης ανερχόμενο ύψος, το οποίο καθίσταται στο σύνολό του ληξιπρόθεσμο και άμεσα απαιτητό, με την επιφύλαξη ποσών που εν τω μεταξύ καταβλήθηκαν.
γ. Παρατείνεται μέχρι τη μεταβίβαση της κατοικίας τους στον φορέα απόκτησης και επαναμίσθωσης και όχι πέραν του οριζόμενου χρονικού διαστήματος, η προθεσμία υποβολής αιτήσεων και χορήγησης συνεισφοράς του Δημοσίου σε ευάλωτους οφειλέτες.
δ. Ρυθμίζονται θέματα αναφορικά με i) την υποχρέωση του πιστωτή να υποβάλλει στον οφειλέτη, εντός του οριζόμενου χρονικού διαστήματος και πριν τη διενέργεια του πλειστηριασμού, έγγραφη πρόταση ρύθμισης της οφειλής και ii) την παροχή προκαταβολών πρόσθετων ποσών, από το Εγγυητικό Κεφάλαιο Ιδιωτικής Ασφάλισης Ζωής του ν. 3867/2010.
ε. Παρέχεται, κατά παρέκκλιση της κείμενης νομοθεσίας, η δυνατότητα σε Ποδοσφαιρική Ανώνυμη Εταιρεία (Π.Α.Ε.) ή αθλητικό σωματείο να υποβάλει νέα αίτηση για υπαγωγή στη διαδικασία εξωδικαστικής ρύθμισης οφειλών σε περίπτωση αλλαγής της αγωνιστικής κατηγορίας και της οικονομικής κατάστασης σε σχέση με τα δεδομένα στα οποία είχε στηριχθεί η σύμβαση αναδιάρθρωσης του άρθρου 14 του ν. 4738/2020.
στ. Εισάγεται μεταβατική ρύθμιση που ορίζει προθεσμία εντός της οποίας επιτρέπεται η υποβολή νέας αίτησης για υπαγωγή στη διαδικασία εξωδικαστικής ρύθμισης οφειλών κατά παρέκκλιση της περ. δ) της παρ. 3 του άρθρου 7 του ν. 4738/2020 σε οφειλέτες των οποίων οι αιτήσεις απορρίφθηκαν και εντάσσονται στη διευρυμένη περίμετρο οφειλετών της παρ. 3 του άρθρου 14 του ιδίου νόμου (οφειλέτες που πληρούν τα κριτήρια του ευάλωτου) για τη ρύθμιση οφειλών προς τους χρηματοδοτικούς φορείς, το Δημόσιο και τους Φορείς Κοινωνικής Ασφάλισης. (άρθρα 175 – 185)
ΜΕΡΟΣ Η’
Με τις διατάξεις του εν λόγω Μέρους:
-παρατείνεται κατά το οριζόμενο χρονικό διάστημα το Πρόγραμμα «ΗΡΑΚΛΗΣ» σύμφωνα με την υπό στοιχεία C (2024) 8749/13.12.2024 απόφαση της Ευρωπαϊκής Επιτροπής (εφεξής «απόφαση παράτασης επανεισαγωγής») για τη διασφάλιση της εξυγίανσης των ισολογισμών των πιστωτικών ιδρυμάτων,
-επικαιροποιούνται διατάξεις του Παραρτήματος Β’ του ν.4649/2019 περί μεθόδου υπολογισμού του ύψους της προμήθειας για την παροχή της εγγύησης του Ελληνικού Δημοσίου.(άρθρα 186 – 192)
ΜΕΡΟΣ Θ’
Με τις διατάξεις του εν λόγω μέρους ρυθμίζονται διάφορα θέματα αναφορικά με τη λειτουργία υπηρεσιών του Δημοσίου.
Συγκεκριμένα μεταξύ άλλων:
-τροποποιείται το πλαίσιο των απαιτούμενων προσόντων διορισμού του Προέδρου και των μελών του Συμβουλίου Διοίκησης της Ανεξάρτητης Αρχής Πιστοληπτικής Ικανότητας,
-προβλέπεται ο σχεδιασμός, η ανάπτυξη και η λειτουργία ψηφιακής πλατφόρμας για τη συλλογή, τήρηση και επεξεργασία στατιστικών στοιχείων από δημόσιες αρχές,
-παρέχεται η δυνατότητα απασχόλησης: i) αμισθί στην Ε.Κ. και έως το οριζόμενο χρονικό διάστημα, έως είκοσι (20) νέων επιστημόνων, για την απόκτηση εμπειρίας στον νομικό ή οικονομικό τομέα της κεφαλαιαγοράς και στην εφαρμογή νέων τεχνολογιών και ii) στη Διεύθυνση Νομικών Υπηρεσιών της Ε.Κ. έως τριών (3) ασκούμενων δικηγόρων σύμφωνα με τα οριζόμενα στον Κώδικα Δικηγόρων. Προβλέπεται ότι η σχετική δαπάνη βαρύνει την Ε.Κ.
(άρθρα 193 – 201)
ΜΕΡΗ Ι’ & IA’
1.Ρυθμίζονται ζητήματα κατάταξης των απαιτήσεων κατά την ειδική εκκαθάριση των πιστωτικών ιδρυμάτων κ.λπ.. (άρθρα 202 – 205)
2. Προβλέπεται ότι, η προσωπική διαφορά των υπαλλήλων, που εμπίπτουν στις διατάξεις των παρ. 1 και 2 του άρθρου 20 του ν. 5045/2023, περί αναπροσαρμογής βασικών μισθών του προσωπικού του δημοσίου τομέα, συμψηφίζεται με οποιαδήποτε αύξηση του βασικού μισθού με την οριζόμενη επιφύλαξη. Το ποσό της προσωπικής διαφοράς που συμψηφίζεται, ισούται με το μικρότερο μεταξύ του πενήντα τοις εκατό (50%) της προκαλούμενης αύξησης του βασικού μισθού και του ποσού της προσωπικής διαφοράς που υπερβαίνει τα τριακόσια (300) ευρώ. Εάν η προσωπική διαφορά δεν υπερβαίνει το ποσό των τριακοσίων (300) ευρώ, δεν επέρχεται συμψηφισμός της με την αύξηση του βασικού μισθού.
Η έναρξη ισχύος των ανωτέρω ρυθμίσεων ανατρέχει στην 1η Ιουνίου 2024. Τυχόν ποσά προσωπικής διαφοράς που έχουν συμψηφιστεί από την ανωτέρω ημερομηνία μέχρι τη δημοσίευση του υπό ψήφιση νομοσχεδίου, καθ’ υπέρβαση των προαναφερόμενων, αποκαθίστανται και καταβάλλονται στους δικαιούχους με την αμέσως επόμενη μισθοδοσία.
(άρθρα 206, 232 παρ. 1 και 234 παρ. 2)
3. α. Τροποποιείται το άρθρο 19 του ν. 4283/2014 και αυξάνεται κατά 24.000.000 ευρώ το ανώτατο ποσό χρηματοδότησης από το συγχρηματοδοτούμενο σκέλος του Προγράμματος Δημοσίων Επενδύσεων του Υπουργείου Παιδείας, Θρησκευμάτων και Αθλητισμού του έτους 2025, για την πληρωμή των αναπληρωτών και ωρομίσθιων εκπαιδευτικών, των μελών Ειδικού Εκπαιδευτικού (Ε.Ε.Π.) και Ειδικού Βοηθητικού Προσωπικού (Ε.Β.Π.), συμπεριλαμβανομένων των ιδιωτών και των εμπειροτεχνών ιδιωτών για τα Καλλιτεχνικά και τα Μουσικά Σχολεία, αντίστοιχα. (Κατά τα ισχύοντα, η χρηματοδότηση του έτους 2025 για τον ίδιο ως άνω σκοπό προβλέφθηκε έως το ποσό των 8.045.856 ευρώ).
β. Θεωρούνται νόμιμες και κανονικές τυχόν υποχρεώσεις που δημιουργήθηκαν και δαπάνες που εκτελέστηκαν έως τη δημοσίευση των προτεινόμενων διατάξεων, στο πλαίσιο του μνημονευόμενου έργου της Σ.Α.Ε. 445/2, συμπεριλαμβανομένων όσων καλύφθηκαν από τα ταμειακά διαθέσιμα του ειδικού λογαριασμού της Επιτελικής Δομής Ε.Σ.Π.Α. του Υπουργείου Παιδείας, Θρησκευμάτων και Αθλητισμού, τα οποία αξιοποιήθηκαν για τους σκοπούς του ανωτέρω έργου.
γ. Συμπληρώνεται η παρ. 4 του άρθρου 21 του ν. 4354/2015 και προβλέπεται η καταβολή αποζημίωσης, καθοριζόμενης με κ.υ.α., και στους εκπαιδευτικούς του δημόσιου και ιδιωτικού τομέα και στο λοιπό προσωπικό που αποδεδειγμένα συμμετέχουν καθ’ οιονδήποτε τρόπο στις διαδικασίες εξετάσεων για την εισαγωγή μαθητών στα Δημόσια Ωνάσεια Σχολεία (ΔΗΜ.Ω.Σ.). (άρθρο 207)
4. α. Παρέχεται η δυνατότητα, υπό το θεσμικό πλαίσιο που ισχύει για τα συγχρηματοδοτούμενα προγράμματα, συμμετοχής του προσωπικού της Αρχής Διασφάλισης του Απορρήτου των Επικοινωνιών σε εθνικά, ευρωπαϊκά ή συγχρηματοδοτούμενα ερευνητικά ή άλλα προγράμματα.
β. Προβλέπεται η δυνατότητα καταβολής αποζημίωσης σε μέλη του προσωπικού της προαναφερόμενης Αρχής, σε περίπτωση συμμετοχής τους στα αναφερόμενα συλλογικά όργανα, υπό την προϋπόθεση ότι οι σχετικές δαπάνες βαρύνουν τις ως άνω πηγές χρηματοδότησης και δεν προκαλούν επιβάρυνση στον Κρατικό Προϋπολογισμό.(άρθρο 208)
5. Αποσαφηνίζονται οι προϋποθέσεις τήρησης του μέγιστου ορίου ρευστότητας που επιτρέπεται να διατηρούν Φορείς της Γενικής Κυβέρνησης σε πιστωτικά ιδρύματα εκτός του Συστήματος Λογαριασμών Θησαυροφυλακίου [εφόσον τα συνολικά τους ταμειακά διαθέσιμα στο τέλος κάθε μήνα δεν υπερβαίνουν σε συστηματική βάση τις εκατό χιλιάδες (100.000) ευρώ].
(άρθρο 209)
6. α. Παρέχεται η δυνατότητα, έως την οριζόμενη προθεσμία και κατά παρέκκλιση των υφιστάμενων διατάξεων περί παραγραφής, υποβολής τροποποιητικής δήλωσης στοιχείων ακινήτων του άρθρου 23 του ν. 3427/2005, για ακίνητα για τα οποία δεν δηλώθηκε η ιδιοχρησιμοποίησή τους κατά τα μνημονευόμενα έτη, από τους αναφερόμενους δικαιούχους.
β. Προβλέπεται η παραγραφή βεβαιωμένων οφειλών, για τις ανωτέρω οριζόμενες κατηγορίες ιδιοκτητών ακινήτων.(άρθρο 210)
7. α. Καταργείται η υποχρέωση καταβολής Ψηφιακού Τέλους Συναλλαγής (άρθρο 19 του ν. 5177/2025), σε χρηματικά ποσά ή συνδρομές που καταβάλλονται σε επιμελητήρια, ενώσεις, συλλόγους και σωματεία από τα μέλη τους.
β. Επανακαθορίζεται το θεσμικό πλαίσιο αναφορικά με τις κοινοποιήσεις πράξεων που προβλέπονται στον Κώδικα Είσπραξης Δημοσίων Εσόδων (Κ.Ε.Δ.Ε.) με ψηφιακά μέσα.
γ. Παρατείνεται από τη λήξη της και μέχρι το οριζόμενο χρονικό διάστημα, η προθεσμία αναστολής Φ.Π.Α. σε ακίνητα η παράδοση των οποίων έχει υπαχθεί στις διατάξεις περί Φόρου Μεταβίβασης Ακινήτων. Για το ίδιο χρονικό διάστημα αναστέλλεται το δικαίωμα έκπτωσης του φόρου εισροών για το συγκεκριμένο ακίνητο σύμφωνα με την παρ. 2 του άρθρου 37 του ν. 5131/2024. (άρθρα 211 και 213 – 214)
8. α. Διαγράφονται οφειλές ή παραλείπεται η βεβαίωση οφειλών από τέλη καθαριότητας και φωτισμού για ακίνητο του οποίου η ηλεκτροδότηση έχει διακοπεί, το οποίο σύμφωνα με υπεύθυνη δήλωση του ιδιοκτήτη ή του νόμιμου εκπροσώπου αυτού δεν χρησιμοποιούνταν κατά το διάστημα αναφοράς (ανεξαρτήτως υποβολής της, καθόσον σήμερα προβλέπεται καταληκτική ημερομηνία υποβολής).
β. Επίσης προβλέπεται ότι, στις περιπτώσεις που οι σχετικές οφειλές έχουν υπαχθεί σε ρύθμιση, το ανεξόφλητο υπόλοιπο αυτών, διαγράφεται με αίτηση του οφειλέτη προς τον οικείο Δήμο. (άρθρο 212)
9. Παρέχεται η δυνατότητα στον Ηλεκτρονικό Εθνικό Φορέα Κοινωνικής Ασφάλισης (e-Ε.Φ.Κ.Α.), να προβαίνει σε ανάθεση εκτέλεσης υπηρεσιών σε νομικά πρόσωπα του ιδιωτικού δικαίου σχετικά με τη διαχείριση των ληξιπρόθεσμων ασφαλιστικών εισφορών, το μητρώο οφειλετών, τον σχεδιασμό και την εκτέλεση δράσεων για την επίτευξη των σκοπών του Κέντρου Είσπραξης Ασφαλιστικών Εισφορών (Κ.Ε.Α.Ο), κατά τα ειδικότερα οριζόμενα.
(άρθρο 215)
10. Ορίζεται ότι, σε μισθώσεις που συνάπτονται για την υλοποίηση επενδύσεων που έχουν δανειοδοτηθεί, σύμφωνα με το άρθρο τέταρτο του ν. 4822/2021, από το Ταμείο Ανάκαμψης και Ανθεκτικότητας δεν εφαρμόζεται το άρθρο 1009 του Κώδικα Πολιτικής Δικονομίας, περί του δικαιώματος του υπερθεματιστή να καταγγείλει τη μίσθωση του ακινήτου που πλειστηριάστηκε.
(άρθρο 216)
11. Επανακαθορίζεται το περιεχόμενο αναγκαστικής απαλλοτρίωσης του άρθρου 4 του ν. 2882/2001. Ειδικότερα, αίρονται οι προϋποθέσεις που απαιτούνταν για την απαλλοτρίωση ιδανικών μεριδίων που βρίσκονται εντός της απαλλοτριωμένης έκτασης.(άρθρο 217)
12. Αναφέρονται οι υποχρεώσεις των παρόχων υπηρεσιών πληρωμών του ν. 4537/2018, κατά την εγγραφή δικαιούχου πληρωμής σε υπηρεσία άμεσης πληρωμής από λογαριασμό σε λογαριασμό κ.λπ..(άρθρα 218 & 231)
13. Επεκτείνεται η υποχρέωση αποδοχής μέσων πληρωμής με κάρτα, σε νομικά πρόσωπα, στο πλαίσιο των συναλλαγών τους με πληρωτές, οι οποίοι ενεργούν για λόγους που εκφεύγουν της εμπορικής, επιχειρηματικής ή επαγγελματικής τους δραστηριότητας.(άρθρα 219 και 234 παρ. 4)
14. Ορίζεται ότι, σε περιπτώσεις ανάκτησης ενίσχυσης που χορηγήθηκε με τη μορφή επιδότησης επιτοκίου επί κεφαλαιοποιημένων υφιστάμενων οφειλών, το ακαθάριστο ισοδύναμο της επιχορήγησης ισούται με τη διαφορά μεταξύ των τόκων που θα κατέβαλε ο υπόχρεος, με βάση το κόστος δανεισμού του από την αγορά, και των τόκων που πραγματικά κατέβαλε στο πλαίσιο της επιδότησης, εφόσον προσκομιστεί κατάλληλη προς τούτο τεκμηρίωση (κατά τα ειδικότερα προβλεπόμενα) από τον λήπτη της ενίσχυσης. Τα ανωτέρω ισχύουν και για εκκρεμείς υποθέσεις υπό την οριζόμενη προϋπόθεση.
Αν ο υπόχρεος, παρά την πρόσκλησή του δεν προσκομίσει στοιχεία ή τα στοιχεία που προσκομίσει κριθούν από την αρμόδια υπηρεσία ως ελλιπή, το προς ανάκτηση ποσό βάσης ισούται με το συνολικό ποσό της ληφθείσας επιδότησης επιτοκίου.(άρθρο 220)
15. Εφαρμόζονται οι προβλέψεις του αρ. 51 του ν.5162/2024 περί μεταφερόμενων ζημιών κατά τη διαδικασία εταιρικών μετασχηματισμών, και στην περίπτωση συγχώνευσης πιστωτικών ιδρυμάτων. (άρθρο 221)
16. Τροποποιούνται διατάξεις του ν. 4024/2011 περί λειτουργίας και διαχείρισης των κρατικών λαχείων. Στο εξής ο Υπουργός Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών θα είναι ο αποκλειστικά αρμόδιος για την ανάθεση του δικαιώματος παραγωγής, διαχείρισης, λειτουργίας, προβολής και εν γένει εκμετάλλευσης των αναφερόμενων κρατικών λαχείων με σύμβαση παραχώρησης, κατόπιν διεθνούς πλειοδοτικού διαγωνισμού, σε τρίτο. Προβλέπεται επίσης η δυνατότητα ανάθεσης της διενέργειας των εν λόγω διαδικασιών στην «Ελληνική Εταιρεία Συμμετοχών και Περιουσίας Α.Ε.» (Ε.Ε.ΣΥ.Π.), η οποία απορρόφησε το Ταμείο Αξιοποίησης Ιδιωτικής Περιουσίας του Δημοσίου Α.Ε (ΤΑΙΠΕΔ), δυνάμει των διατάξεων του ν. 5131/2024. Παράλληλα προβλέπεται ότι το τίμημα από την παραχώρηση της εκμετάλλευσης των αναφερόμενων λαχείων εισπράττεται από την Ε.Ε.ΣΥ.Π. και μεταφέρεται σε πίστωση του διακριτού λογαριασμού του Ελληνικού Δημοσίου με τον τίτλο «Ελληνικό Δημόσιο (Ε.Δ.) Εισπράξεις και Πληρωμές για την εξυπηρέτηση του Δημοσίου χρέους», που τηρείται στην Τράπεζα της Ελλάδος, βάσει της παρ. 5 του άρθρου τέταρτου του ν. 4063/2012. (άρθρο 222)
17. α. Τίθενται σε καθεστώς αναστολής καθηκόντων τα μέλη Διδακτικού Ερευνητικού Προσωπικού (Δ.Ε.Π.) των Ανωτάτων Εκπαιδευτικών Ιδρυμάτων (Α.Ε.Ι.), τα οποία διορίζονται στη θέση Προϊσταμένου του Οικονομικού Γραφείου του Τομέα Επιστημονικής Υποστήριξης του Πρωθυπουργού της Γενικής Γραμματείας Πρωθυπουργού.
β. Προβλέπεται η έκδοση κ.υ.α. για τον καθορισμό των αποδοχών του Προϊσταμένου του προαναφερόμενου Οικονομικού Γραφείου. Κατά τα ισχύοντα (άρθρο 33 του ν.4622/2019), οι απολαβές των προϊσταμένων των υπηρεσιών των Γενικών Γραμματειών του Πρωθυπουργού είναι ίσες με τις απολαβές των υπαλλήλων της κατηγορίας Ειδικών Θέσεων 1ου βαθμού.
(άρθρο 223)
18.Εισάγονται ειδικές δικονομικές ρυθμίσεις για δίκες λόγω φυσικών καταστροφών στο Μάτι (23η.7.2018) και στη Μάνδρα Αττικής (15η. 11.2017) και προβλέπονται, υπό τους αναφερόμενους όρους και προϋποθέσεις:
-η μη άσκηση ενδίκων μέσων ή η παραίτηση από ασκηθέντα ένδικα μέσα εκ μέρους του Ελληνικού Δημοσίου κατά οριστικών αποφάσεων πρωτοβάθμιων διοικητικών Δικαστηρίων, με τις οποίες επιδικάζονται σε βάρος του Ελληνικού Δημοσίου, κατ’ εφαρμογή των διατάξεων περί αστικής ευθύνης: α) χρηματική ικανοποίηση λόγω ψυχικής οδύνης υπέρ μελών οικογένειας προσώπου που απεβίωσε ή λόγω ηθικής βλάβης εξαιτίας τραυματισμού προσώπου και β) νοσήλια, έξοδα κηδείας ή/και παροχή για αναπηρία ή παραμόρφωση που προξενήθηκε στον παθόντα, κατά το άρθρο 931 του Αστικού Κώδικα (π.δ. 456/1984),
– η κατάργηση εκκρεμών δικών ενώπιον δευτεροβάθμιων διοικητικών δικαστηρίων κατά το μέρος που αφορούν στις προαναφερόμενες απαιτήσεις.
(άρθρο 224)
19. Προβλέπεται η αναβίωση του νομικού προσώπου ιδιωτικού δικαίου (ν.π.ι.δ.) «Οργανωτική Επιτροπή Διοργάνωσης των 3ων Παράκτιων Μεσογειακών Αγώνων 2023» (λύθηκε στις 30.4.2024), με σκοπό την εξόφληση υποχρεώσεών του, που αναλήφθηκαν κατά το έτος 2023.
Για την εκπλήρωση του ανωτέρω σκοπού, το εν λόγω νομικό πρόσωπο επιχορηγείται, κατά παρέκκλιση κάθε γενικής και ειδικής διάταξης, και εφόσον πληρούνται οι οριζόμενες προϋποθέσεις, από τον τακτικό προϋπολογισμό τρέχοντος οικονομικού έτους της Γ.Γ.Α. του Υπουργείου Παιδείας, Θρησκευμάτων και Αθλητισμού. (άρθρο 225)
20. Παρατείνεται εκ νέου, από τη λήξη της και μέχρι την οριζόμενη ημερομηνία η διάρκεια της εκκαθάρισης της εταιρείας «Ολυμπιακό Χωριό Α.Ε.» (Ο.Χ.Α.Ε.) της περ. β) της παρ. 8 του άρθρου 35 του ν. 4144/2013.
(άρθρο 226)
21. Παραχωρούνται χωρίς αντάλλαγμα από το Ελληνικό Δημόσιο, στον Δήμο Ηρακλείου της Περιφερειακής Ενότητας Ηρακλείου της Περιφέρειας Κρήτης για λόγους δημόσιας ωφέλειας, η χρήση, η διαχείριση και η εκμετάλλευση της αναφερόμενης έκτασης. (άρθρο 227)
22. α. Καταργείται, εφεξής, η πρόβλεψη για τον έλεγχο του Κώδικα Χωροταξίας και Πολεοδομίας από την Κεντρική Επιτροπή Κωδικοποίησης (άρθρο 67 του ν.4622/2019).
β. Παρατείνεται εκ νέου η θητεία των μελών Συμβουλίων Αρχιτεκτονικής και Συμβουλίων Πολεοδομικών Θεμάτων και Αμφισβητήσεων.
(άρθρα 228, 229)
23. Παρατείνεται, κατά το οριζόμενο χρονικό διάστημα, η προθεσμία για την ολοκλήρωση της μεταφοράς του Καζίνο Πάρνηθας. (άρθρο 230)
24. Παρατίθενται μεταβατικές και καταργούμενες διατάξεις του Μέρους Ι. (άρθρα 232 – 234)